در دوران معاصر، عده ای از مفسران و متفکران مسلمان، با اتکا به آیاتی از قرآن کریم، استخلاف انسان در زمین، فرمانروا شدن نیکوکاران زمین و پیروزی حق بر باطل به رغم جولان دائمی باطل، به عنوان سرنوشت آینده بشر مطرح کرده اند. به عقیده ایشان، عصر آخرالزمان عبارتست از دوران شکوفایی تکامل اجتماعی وطبیعی نوع انسان. در چارچوب این برداشت، آخرالزمان قطعه معینی از تاریخ نوع انسان است که ا. باید در آن، حرکت تکاملی تدریجی خود را تا تحقق وعده الهی ادامه دهد.

شناخت آخرالزمان یا فرجام شناسی در ادیان یهود، مسیحیت و زرتشتی نیز حائز اهمیت است. نگاهی به دردها و آلام بشر اندیشمند امروز و قربت او در زوال فطرت پاک آدمی، چنین می نمایاند که در میان همه خواسته های ضد و نقیضش، امروز یکی هست که همه در آن مشترکند؛ همه اقوام و ملل یک صدا خواهان آزادی اند.

چند حدیث در ارتباط با آخرالزمان

پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند: مهدی از عترت و اهل بیت من است. او در آخرالزمان ظهور می کند. .و نیز فرمود: مژده باد شما را به ظهور مهدی که او در آخرالزمان به هنگام سختی روزگار و اختلاف و عدم امنیت می آید و خداوند به وسیله او زمین را پر از قسط و عدل می کند. گاهی دست های مبارک را به سوی آسمان بلند می کردند و می فرمودند: خداوندا برادرانم را به من بنمایان. یکی از اصحاب گفت مگر ما برادران شما نیستیم؟ فرمود: نه شما یاران من هستید. برادران من کسانی هستند که در آخرالزمان می آیند و به من ندیده ایمان می آورند. خداوند آن ها را پیش از آنکه از صلب پدران به رحم مادران درآیند، بل نام خود و پدرانشان به من معرفی نموده است که استقامت هر یک از آنها در دین خود، از کندن خارهای گون در شب تاریک، و به دست گرفتن آتش گداخته سخت تر است. آنها مشعل های هدایت هستند که خداوند آنها را از فتنه های تیره و تار نجات می بخشد.

روایات معصومین (علیهم السلام)نشان می دهد:

1. با سپری شدن این دوران بسلط زندگی دنیوی برچیده و مرحله ای جدید در نظام آفرینش آغاز می شود. آخرالزمان خود به دو دوده کاملا متفاوت تقسیم می شود: دوران نخست که در آن انسان به مراحل پایانی انحطاط اخلاقی می رسد. دوران بعد، عصر تحقق وعده های الهی به پیامبران و اولیای الهی است و با قیام مصلح جهانی آغاز می شود.